Regionale Raadscommissie Noordkop (RRN) De groeipotentie van de Regionale Raadscommissie Noordkop: Slim Samenwerken

Gemeenten krijgen niet alleen te maken met een verbreding en verdieping van hun takenpakket, maar ook met de regionalisering van het lokale bestuur. De ene keer is deze samenwerking ingegeven door (verandering van) wetgeving, zoals bij de omgevingsdienst en de jeugdzorg. De andere keer door lokale en regionale overwegingen, bijvoorbeeld om de regio sociaaleconomische te profileren.

Zo werken de vier gemeenteraden van Den Helder, Hollands Kroon, Schagen en Texel samen in de Regionale Raadscommissie Noordkop (RRN), ook bekend als Slim Samenwerken bij de Kop. Eén jaar na de start hebben wij deze samenwerking geëvalueerd. Het resultaat: adviezen om de groeipotentie optimaal te benutten en de cultuur van samenwerken te verbeteren.

De vraag: evaluatie doelstelling en toekomst samenwerking

Deze regio heeft een historie van herindelingen en eerdere samenwerking. Het is prijzenswaardig dat de raden (opnieuw) samen zoeken naar een eigen, passende vorm van samenwerking voor de opgaven. Via Slim Samenwerken bij de Kop/RRN willen de raden hun grip vergroten op de gemeenschappelijke regelingen en hun positie als regio verstevigen. Maar wat is de rol van gemeenteraden in zo’n regionale samenwerking? Welke grip hebben zij bij het aansturen van deze regionale samenwerkingsverbanden? En hoe zorg je ervoor dat de gekozen raden hun kaderstellende, controlerende en volksvertegenwoordigende rol kunnen waarmaken als er intergemeentelijk wordt samengewerkt? Raadsleden hebben hier verschillende meningen over en gevoelens bij. De gezamenlijk gedragen ambitie wordt in de uitvoering geremd door verschillen in verwachtingen. Dit leidt tot discussies over het verder overhevelen van bevoegdheden en tot voorzichtigheid en scepsis in de samenwerking. Naast het beantwoorden van een aantal vragen over de doelstellingen van de samenwerking moest de evaluatie ook een advies omvatten over ‘hoe verder’, op basis van de actuele situatie en de oorspronkelijke doelstellingen.

De aanpak: terugblikken en vooruitkijken

We hebben gebruik gemaakt van het Lemniscaat van het leren [http://sociaaldomein.twynstragudde.nl/diensten/leren/], de methode van evalueren waarbij wordt gekeken naar zowel de opzet op papier als de werking in de praktijk. Deze onderscheidende methode past goed bij de vraag, omdat hij kijkt naar verleden, heden en toekomst. Via een 360 graden interventie zijn alle perspectieven samengebracht. Niet alleen terugblikkend, maar ook met het oog op vervolgstappen. En met oog voor de historische en regionale context. Hierdoor konden we goed inspelen op de diverse belangen en ontstond aandacht voor het cultuuraspect in de samenwerking.

“De evaluatie heeft bijgedragen aan regionale commitment om de samenwerking meer gestructureerd te laten verlopen. Ik voorzie dat de regio zich gaat vinden op meer onderwerpen. En zo is het ook in het begin afgesproken. Niet te groot beginnen, maar geleidelijk uitbouwen naar meer onderwerpen die de regiogemeenten met elkaar verbindt en kan versterken. Van ‘elkaar leren kennen’ naar ‘van elkaar leren’.”
Menno Huisman, griffier gemeente Den Helder (lid van Agendacommissie RRN)

 

De uitwerking: documentstudie, groepsinterviews en werksessies

Voor het beantwoorden van de onderzoeksvraag is een documentstudie opgezet. Ook zijn met betrokkenen gesprekken gevoerd over opzet, werking en toekomst. Dit gebeurde in de vorm van (groeps)interviews met deelnemers uit alle betrokken partijen en via werksessies met de vier afzonderlijke gemeenteraden. Het belangrijkste hoofdstuk uit het rapport is ‘Perspectief op de toekomst’ op basis van bevindingen uit de analyse en een richting voor de toekomst voor de RRN.

De resultaten: doorontwikkeling regionale samenwerking

De conclusies en aanbevelingen omvatten dertien punten die alle zijn goedgekeurd en wanneer nodig worden uitgewerkt. De belangrijkste conclusie is dat de gekozen vorm bruikbaar is, maar beter benut kan worden. Vooral de cultuur van samenwerken moet groeien: van ‘elkaar leren kennen’ naar ‘van elkaar leren’. Dit leidde tot een advies voor de doorontwikkeling van de regionale samenwerking, breed ondersteund door de RRN.

Inhoud voorop

Het perspectief op de toekomst is opgesplitst in het waarom, hoe en wat (resultaten) van de samenwerking. Hier bestonden vooraf verschillende meningen over. Maar ondanks verschillende opvattingen (enthousiasme versus scepsis) was er wel dezelfde ambitie: meer grip op gemeenschappelijke regelingen (taken op afstand) en een steviger positie ten opzichte van provincie en Rijk. Wij hebben geadviseerd om de inhoud voorop te zetten, niet de structuur. Door je te durven verdiepen in elkaars belangen, weet je wat je zelf als raad uit de samenwerking wilt halen en vind elkaar daar waar dat inspirerend, aansprekend en urgent is.

Cultuur van samenwerken laten groeien

Om de cultuur van samenwerken te laten groeien, is een aantal aanpassingen voorgesteld, zoals adviserende bijeenkomsten en discussie bijeenkomsten. Ook hebben we geadviseerd te bouwen aan een gemeenschappelijke visie op en een boodschap voor de regio, voor een steviger positie en een helder afwegingskader.

De RRN heeft de evaluatie ervaren als een goede duiding van de situatie en een inspirerende uitnodiging voor de toekomst en heeft de conclusies en aanbevelingen overgenomen.

Neem contact op

Alle mensen

Neem contact op

Alle mensen

Blijf op de hoogte

Ontvang de nieuwsbrief.

Vragen?

Je kunt ons mailen of bellen 033 467 77 77

Impact op morgen.