Formuleer richtinggevende principes voor de vergroening van de stad, zodat de gemeente betere keuzes kan maken over de verdeling van de beschikbare grond.
Constructief gesprek
De botsproeven waren een krachtige manier om spanningen om te zetten in een constructief gesprek en onderling begrip te vergroten.
Principes voor vergroening
Het proces leverde concrete uitgangspunten op voor de vergroening van de stad, zodat de gemeente in de toekomst beter met dilemma’s kan omgaan.
De gemeente Leeuwarden wil met haar duurzaamheidsprogramma de stad groener maken. Meer bomen, meer plantsoenen, en meer ruimte voor de natuur. Maar in de praktijk is vergroenen ingewikkeld. Onder- en bovengrondse belangen, zoals kabels en leidingen, verkeer, grondwaterbeheer en woningbouw, concurreren allemaal om dezelfde schaarse ruimte. De gemeente vroeg TwynstraGudde om te helpen om deze belangen in balans te brengen en richtinggevende principes te formuleren voor de vergroening.
Spanningen bespreekbaar maken
Om een zorgvuldig gesprek mogelijk te maken over de verdeling van de beschikbare grond, organiseerden we zogeheten botsproefsessies. Het doel: gecontroleerd de confrontatie aangaan. In elke sessie stond het uitvoeringsprogramma vergroening centraal, steeds in combinatie met een ander gemeentelijk domein, zoals verkeer of grondwaterbeheer.
De aanpak bestond uit drie fases:
-
In de eerste fase kregen deelnemers scherpe stellingen voorgelegd tijdens een oefening genaamd ‘Over de grens’. Door actief positie in te nemen en het gesprek aan te gaan, werd snel zichtbaar waar de spanningen zaten.
-
Daarna volgde een korte introductie van de mutual gains approach to negotiation. Het uitgangspunt van deze onderhandelingstheorie is dat deelnemers niet alleen meningen uitwisselen, maar zoeken naar gezamenlijke waarden en win-winoplossingen.
-
In de derde fase begon de botsproef zelf: een creatieve sessie waarin deelnemers onderzochten waar de belangen letterlijk en figuurlijk botsten. Door deze knelpunten te clusteren en te prioriteren, konden de deelnemers gezamenlijk mogelijke oplossingsrichtingen verkennen.
Richtinggevende principes formuleren
De werkwijze leverde concrete inzichten op. Voor elk thema werkten de deelnemers principes uit die helpen om in de toekomst beter met dilemma’s om te gaan. Denk aan uitgangspunten die aangeven wanneer vergroening voorrang krijgt en wanneer andere belangen zwaarder wegen, bijvoorbeeld bij de aanleg van nieuwe kabels en leidingen.
Deelnemers beoordeelden de haalbaarheid van de aangedragen oplossingen met behulp van een stoplichtmodel: onmogelijk, het onderzoeken waard en mogelijk. Ideeën die haalbaar bleken, werden direct vertaald naar principes die de gemeente in haar beleid kan gebruiken.
Ruimte voor elkaars perspectief
Er bleek veel behoefte aan deze gecontroleerde vorm van confrontatie. Een botsproef is geen wondermiddel dat direct alle knelpunten oplost, maar wel een krachtige manier om spanning om te zetten in een constructief gesprek. De setting bood ruimte om perspectieven te delen, waardoor belangen en onderliggende waarden zichtbaar werden. Dat zorgde niet alleen voor meer begrip tussen de betrokkenen, maar leverde ook concrete handvatten op om de vergroening van de gemeente Leeuwarden stap voor stap dichterbij te brengen.
Waarom TwynstraGudde?
Onze adviseurs zijn gespecialiseerd in het begeleiden van processen waarin verschillende belangen botsen en waarin samenwerking noodzakelijk is om vooruit te komen. Denk aan het professionaliseren van grenswerkers, het begeleiden van interne samenwerking en het creëren van draagvlak. Door een combinatie van procesbegeleiding, methodisch werken en aandacht voor de inhoud wist TwynstraGudde een werkwijze te introduceren die de gemeente verder helpt bij haar ambitie: een groener, leefbaarder en toekomstbestendig.
