Omgevingsvisie als instrument voor samenhang in beleid en uitvoering
De Omgevingswet verplicht alle gemeente uiterlijk 1 januari 2027 een omgevingsvisie vast te stellen voor het hele grondgebied. Deze visie geeft richting aan maatschappelijke opgaven die verder reiken dan de bestuursperiode van een college. Met de omgevingsvisie biedt de raad een kader voor integraal en toekomstgericht werken aan de kwaliteit, ontwikkeling, gebruik en beheer van de leefomgeving. De omgevingsvisie benoemt alle ruimtelijke keuzes en ambities op het gebied van wonen, werken, mobiliteit, natuur, water, gezondheid en duurzaamheid.
Ontwerpkracht en procesregie als basis voor de omgevingsvisie
Buro SRO en TwynstraGudde werkten samen aan de omgevingsvisie voor Hardinxveld-Giessendam. Buro SRO bracht inhoudelijke en ontwerpexpertise in, TwynstraGudde begeleidde het proces. Onze gezamenlijke aanpak was erop gericht een inhoudelijk sterk document op te leveren én een breed gedragen en uitvoerbare visie. We zijn gestart met een grondige analyse van het gebied en het bestaande beleid, aangevuld met interviews en een stakeholdersanalyse. In nauwe samenwerking werkten wij de uitgangspunten uit en bespraken deze met de gemeenteraad.
Wat dit traject bijzonder maakte, was de intensieve participatie. Inwoners, ondernemers, maatschappelijke partners en met name jongeren deden mee via bijeenkomsten, straatinterviews en een online enquête. De respons was representatief en divers en leverde waardevolle inzichten op. Zo bleek het behoud van het dorpse gevoel, meer groen en betaalbare woningen belangrijke thema’s. Ook de wens voor een levendiger centrum en betere bereikbaarheid kwam duidelijk naar voren.
Tijdens de ontwerpsessies verkenden wij samen met de ambtelijke organisatie, het college en de raad scenario’s en richtinggevende keuzes. Deze toetsten en scherpten wij aan in gesprekken met de samenleving. Het resultaat is een integrale visie, opgebouwd rond vijf samenhangende ontwikkelopgaven:
-
Het versterken van het groene en waterrijke karakter.
-
Het verbeteren van duurzame mobiliteit.
-
Het realiseren van voldoende en passende woningen.
-
Het stimuleren van een veerkrachtige economie.
-
Het toekomstbestendig maken van het centrum.
Door te investeren in een zorgvuldig participatieproces en heldere communicatie ontstond er vertrouwen en eigenaarschap bij alle betrokkenen. De gemeente vroeg om maximale ontzorging, zonder de verbinding met de organisatie te verliezen. Dit was een uitdaging. Het tempo lag hoog en de kwaliteitsvraag ook. Het succes van deze aanpak zit in de combinatie van ontwerpkracht, strakke procesregie en tussentijdse (bestuurlijke) besluitvorming.
Fysieke opgaven voor lange termijn richting geven
De omgevingsvisie van Hardinxveld-Giessendam biedt nu een kompas voor de toekomst. Dit is het resultaat van een proces waarin wij ons verdiepten in de lokale opgave. Enerzijds door de ontwerpkracht van Buro SRO, anderzijds door de doorlopen procesaanpak van TwynstraGudde met de samenleving en gemeente Hardinxveld-Giessendam.
Het document is geen eindpunt, maar een uitnodiging om samen te blijven werken aan een leefomgeving die past bij de identiteit en ambities van het dorp. De visie is onderdeel van de beleidscyclus van de gemeente, met ruimte voor monitoring, evaluatie en bijstelling. Zo blijft de koers flexibel en toekomstgericht.
