Interviewreeks Niet aan, maar in de strategie werken

Veel zorgorganisaties hebben een heldere strategie voor de toekomst en de realisatie daarvan is heel interessant. Maar hoe breng je een strategie tot leven in de organisatie en bereik je je ambities? Hierover gingen wij in gesprek met Ella van Lingen, sinds 2012 bestuurder bij Reinaerde. Lees hieronder het derde interview in deze reeks.

Toegevoegd door Paul Boon op 7 april 2022

Een grote zorgorganisatie in de provincie Utrecht die zich dagelijks inzet voor kinderen, jongeren en volwassenen met een beperking. Vanuit de huidige strategie ‘Podium geven aan samenspel bouwt Reinaerde – samen met anderen – aan een betere wereld om ons heen, waarin iedereen een rol van betekenis heeft. Langs vier hoofdlijnen: Gezien & gehoord worden, De kracht van samen, Werkplezier & waardering en Innovatie als motor.

Welke impact heeft corona gehad op jullie strategie realisatie?

Ella van Lingen Reinaerde‘Het gaat goed met Reinaerde, maar we zijn natuurlijk sterk beïnvloed door wat er in de afgelopen twee jaar is gebeurd. Voor de pandemie hadden we een goede cadans waarin we onze plannen bedachten én realiseerden. Dat natuurlijke ritme zijn we logischerwijs een beetje kwijt geraakt. Onze focus ligt nu op een horizon van zo’n drie maanden tot een jaar, denk ik. Voor onze strategie betekent dat een pas op de plaats maken en de organisatie een adempauze gunnen. Niet om stil te staan en niets te doen, maar om scherper te kunnen zien. Om een beter perspectief te creëren.’

Hoe hebben jullie gezorgd voor die scherpte?

‘Het scherper gaan zien zit deels in elkaar inspireren, jezelf opladen, en opnieuw doelen prioriteren. We hadden in 2019 als organisatie vier hoofdlijnen gekozen waar we ons op richten. Door corona hebben we daarin verdere keuzes gemaakt: twee hoofdlijnen voeren nu de boventoon, de andere twee dienen vooral als hulplijnen. In de komende jaren ligt de focus op het leveren van maatwerk voor zowel cliënt als zorgverlener en geven we aandacht aan het werkplezier en waardering. Deze twee hoofdlijnen sluiten goed aan op knelpunten die we veelal in de zorg zien; personele krapte en kwaliteit van zorg. De twee hulplijnen zijn het zoeken naar de kracht van samen en het inrichten van duurzame processen, zowel maatschappelijk als qua bedrijfsvoering.’ 

Niet aan, maar in de strategie werken

Foto: Reinaerde

Wat heeft bepaald waarop jullie de focus hebben gelegd?

‘Soms voel je intuïtief als personen en organisatie aan waar je op moet gaan scherpstellen. In andere gevallen helpt het om samen met een kritische buitenstaander de eerste paar stappen te zetten. Het woord ‘focus’ wordt vaak vertaald als ja en nee zeggen. Het gaat mijns inziens om het maken van de juiste afwegingen in de complexiteit en het zoeken van de rode draden in je strategie. Die bieden onze organisatie nog steeds houvast, waardoor wij heel bewust onze koers hebben verlengd en op onderdelen hebben verlegd. Bij die afwegingen hoort ook dat je dingen niet meer gaat doen, dat er een verschuiving plaatsvindt.’

En hoe werken jullie nu aan die rode draden?

‘Voor het zoeken én vasthouden van die rode draden heb je samenspel met elkaar in teams hard nodig. Alleen dan blijf je elkaar uitdagen en laat je de strategie echt uit de organisatie voortkomen. Een strategie van je organisatie is daardoor continu in ontwikkeling. Dat kan je niet in een ivoren toren gaan zitten bedenken met elkaar. Je werkt wat mij betreft dan ook niet “aan een strategie”, maar we werken met elkaar elke dag “in de strategie”. Dat vraagt een continu aanpassingsvermogen en stopt nooit.’

Het werk stopt niet aan het einde van de werkdag?

'Het aansluiten op de juiste beweging of het voeden van je intuïtie gebeurt niet alleen in het directe werk. Ik merk dat zelf vaak als ik zaterdagochtend de krant zit te lezen of onderweg een podcast luister. Dan krijg ik het gevoel dat iets uit de tijd gaat lopen of juist aan het aanzwellen is. Die intuïtie moet je vervolgens wel concreet maken. Strategie is dynamisch. Blijven aanscherpen, bijsturen, opnieuw verwoorden. Zodat het blijft aansluiten bij de thema’s die spelen in de context van een dynamische wereld en binnen je organisatie.’

'Je moet samen kleine stappen blijven zetten en een beetje durven aanmodderen.'
Ella van Lingen, bestuurder bij Reinaerde

Dat klinkt goed, maar hoe werk je “in de strategie”?

‘Je moet samen kleine stappen blijven zetten en een beetje durven aanmodderen. Wij blikken daarbij continu terug op wat we bereikt hebben. Als iemand vindt dat het beter had gemoeten, gunnen we ons de tijd om daarop te reflecteren. Bijvoorbeeld in een kort werkatelier om te kijken wat er anders had gemoeten. We willen als managementteam de strategie blijven zien én doorleven, maar ook kritisch blijven doorredeneren. Daarbij laten we ons soms afleiden door de operatie, maar we willen onszelf dwingen om de strategie voor ogen te houden. Ons strategisch team heeft een eigen ontwikkeltraject. Waarin we trouw blijven aan drie tot vier reflectiemomenten per jaar. Zijn we met de goede dingen bezig? Moeten we een jaarplan herijken? Maar óók hoe kunnen we ons strategisch team sterker maken en onze rolverdeling nog beter kunnen invullen? Daarbij blijft het altijd spannend: ga je voor het geheel of ga je voor je eigen onderdeel? Ik kan maar een antwoord geven: je kunt alleen maar voor het geheel gaan!’

Waar ben je nou echt trots op?

‘Eén van onze pijlers is dat we niet zo goed of zo veel mogelijk zorg willen leveren, maar dat we vooral dat bieden waar we van betekenis kunnen zijn in de kwaliteit van leven voor mensen met beperkingen. Dat vraagt wel een omslag. We gaan de zorg veel meer dan nu de maatschappij in brengen, in plaats van druk bezig zijn met nieuwbouw of het herinrichten van bestaande gebouwen. Die gebouwen hebben we niet altijd meer nodig, we zoeken meer partners in de samenleving. Zo zei een cliënt laatst ‘wij hebben de kleurrijke onderneming De Bombardon niet meer nodig’. Zij werken nu op de markt, in het theater en in het verpleeghuis, en heeft daardoor de dagbesteding in de maatschappij gevonden. Dat een cliënt dat zegt, betekent dat onze strategie is gaan leven en dat is natuurlijk top!’

Dat betekent dus ook meer samenwerken?

‘Ja en nee. Je moet jezelf blijven afvragen met wie je samenwerkt om je visie tot uiting te brengen, en je doelen te realiseren en wie je daar niet voor nodig hebt. Je wilt niet met iedereen samenwerken. We willen de zorg meer integraal maken en dichterbij brengen. Samenwerken is daarvoor een middel, geen doel. Daarom hebben wij bijvoorbeeld in Utrecht met vijf partners het netwerk KOOS opgericht voor specialistische jeugdhulp in de stad. Samen zijn we een nieuwe netwerkorganisatie, maar niet een nieuwe organisatie. Je moet in zo’n samenwerking keuzes durven maken die op visie en bedrijfsvoering berusten, en soms ook een risico kunnen zijn. Het is bijvoorbeeld kwetsbaar als één partij ermee zou willen stoppen, maar je hebt samen zoveel meer te bieden wat we in ons eentje niet kunnen realiseren. Iedereen is complementair aan elkaar, er is bestuurlijk commitment en het blijft een spannende zoektocht. Maar als je eenmaal het anker vasthebt, wil je het blijven vasthouden wanneer je denkt dat het goed hangt.’

Hét magazine over het werkend krijgen van je strategie in de zorg

Dit interview is de derde in deze reeks. De komende periode publiceren wij met regelmaat nieuwe interviews, ben je ook benieuwd naar het perspectief over strategie van andere bestuurders in de zorg? Schrijf je dan in voor de komende interviews, maar ook de gebundelde interviews, met onze eigen inzichten, als magazine komend najaar.

Wil je alvast verder van gedachte wisselen over het werkend krijgen van de strategie in jouw organisatie? Of wil je meer zicht houden op je strategie-uitvoering? We praten er met plezier een half uurtje met je over in een eerste digitale kennismaking. Wil je een afspraak inplannen? Neem in dat geval contact met ons op.

Lees ook:

Ik ontvang graag de interviews en het magazine

Neem contact op met

Alle mensen

Neem contact op met

Alle mensen

Blijf op de hoogte

Ontvang de nieuwsbrief.

Vragen?

Je kunt ons mailen of bellen 033 467 77 77

Impact op morgen.