In ons dagelijks werk zien we veel besluitvormers en managers worstelen met deze vragen. Is er net geïnvesteerd in windmolens en zonnepanelen, begint iemand over biodegradable materialen of het voorkomen van droogte en hittestress. Door de bomen is soms het bos niet meer te zien. Zelfs al ben je als professional volledig doordrongen van de urgentie, hoe zorg je dat je besluiten en investeringen bijdragen aan een wereld die daadwerkelijk toekomstbestendig is?
Een integrale blik
Het goede nieuws: je hoeft niet zelf het wiel uit te vinden. Op basis van Nederlands overheidsbeleid hebben we een afweegkader ontwikkeld dat twee doelen dient. Het geeft je overzicht van alle thema’s die van belang zijn voor duurzaam bouwen en beheren. Vervolgens helpt het je om al deze thema’s tegen elkaar af te wegen, te bepalen welke het meeste impact heeft/hebben, bewust keuzes te maken en deze te verantwoorden. Het is dus een instrument om de juiste handvatten en taal rondom duurzaamheid te creëren om zo verschillende scenario’s tegen elkaar op te wegen. Op die manier helpen we besluitvorming tot stand te komen en te verantwoorden. De vijf onderwerpen waarmee het afweegkader rekening houdt zijn:
Energietransitie
In het Klimaatakkoord heeft de Nederlandse overheid zich gecommitteerd om in 2030 49% minder CO2 uit te stoten ten opzichte van 1990. In 2050 moet de uitstoot van broeikasgassen met 95% afgenomen zijn. In het afweegkader hanteren wij als handvat de Trias Energetica om de CO2-emissie als gevolg van energiegebruik te reduceren: eerst de energievraag beperken, dan het resterende gebruik zoveel mogelijk dekken met hernieuwbare, lokale energiebronnen en tot slot, indien onvermijdelijk, fossiele brandstoffen zo efficiënt en schoon mogelijk gebruiken.
Circulariteit
In het rijksbrede programma Circulaire Economie staat beschreven dat er in 2030 50% minder primaire grondstoffen worden gebruikt, en in 2050 is de Nederlandse economie volledig circulair. De huidige bouwindustrie in Nederland leidt tot uitputting van grondstoffen en veel afval. In een circulair systeem worden kringlopen gesloten. In het afweegkader gebruiken wij als handvat daarvoor de strategieën voorkomen (refuse), levensduurverlenging, hergebruik, reparatie en recycling.
Klimaatadaptatie
Het Deltaplan Ruimtelijke Adaptatie biedt een leidraad voor klimaatadaptatie. Zelfs al blijven we onder de 1,5 ˚C opwarming, dan nog krijgen we vaker te maken met perioden van extreme droogte, zware neerslag en langere hittegolven. Onze bestaande systemen zoals regenwaterafvoer, drinkwatervoorziening en vaarwegennet zijn daar vaak niet op berekend Vooral in stedelijk gebied komt ook hittestress voor. Dat kan leiden tot arbeidsuitval, ziekte en, in uiterste gevallen, overlijden. Door klimaatadaptatie maken we de gebouwde omgeving en vitale infrastructuur beter bestand tegen dergelijke weersextremen.
Biodiversiteit
De Rijksoverheid heeft het ambitiedocument Nederland Natuurpositief opgesteld waarin zij uiteen zetten hoe ze natuur versterken, verbeteren, verbreden en verbinden. Want natuur is mooi, maar bovenal noodzakelijk. De natuur levert gezonde bodems, schoon water, schone lucht, bestuivers voor voedsel, natuurlijke weerstand tegen ziekten en plagen en veerkracht bij het opvangen van klimaatverandering. De stikstofcrisis is een voorbeeld waarop dit onderwerp recentelijk urgent is geworden.
Mens en Gezondheid
Een toekomstbestendige wereld is ondenkbaar zonder volksgezondheid: schone lucht, hygiëne en genoeg beweging. Maar al te vaak heeft overlast door luchtvervuiling en herrie van oude voertuigen over drukke wegen impact op de volksgezondheid. Bij gebouwen gaat het ook om een gezonde werkomgeving: personeel is de grootste asset van maatschappelijke organisaties. Toch wordt slechts tien procent van het operationele budget aan gebouwkwaliteit besteed. Een gezonde werkomgeving bevordert welzijn en arbeidsproductiviteit en brengt het ziekteverzuim omlaag. Door te sturen op gezondheid, kan een relatief kleine verschuiving van de geldstroom veel meerwaarde opleveren.
Waarom dit afweegkader duurzaamheid, en niet een ander?
Voor de aanleg en het onderhoud van gebouwen en infrastructuur zijn allerlei instrumenten beschikbaar om duurzame oplossingen te vergelijken, zoals CO2 footprints en Life Cycle Assessments. Die instrumenten gaan in detail in op één van de thema’s. Het doel van ons afweegkader is juist om inzicht te krijgen in welke combinatie van de vijf genoemde thema’s voor jouw organisatie de meeste impact heeft.
Afweegkader Duurzaamheid - Vergelijking van scenario's
Doe je mee?
De transitie naar een duurzame wereld is nooit af. We gaan graag in gesprek om het afweegkader samen met anderen verder te ontwikkelen. Benieuwd? Of wil je hieraan meewerken? Neem met één van ons contact op.
