Blog Je integriteit onderhouden

Voor een programmamanager is integriteit een dagelijkse uitdaging. ‘Integriteit is een spier, die móet je trainen.’ Een rake uitspraak van Jeroen Smit (schrijver van De prooi en Het drama Ahold). Je komt als leider namelijk voortdurend voor keuzes te staan waarbij je moet afwegen wat het goede is om te doen. En dus is het belangrijk om van jezelf te weten vanuit welk ankerpunt je bepaalde beslissingen neemt. Weet je hoe het met je eigen integriteit gesteld is? En wat integriteit voor je programma betekent?

Toegevoegd door Helmuth Stoop op 14 september 2022

Bij het omgaan met allerlei soorten vraagstukken in het programma, is het voor de programmamanager de uitdaging om te herkennen welk karakter ze hebben en manieren te vinden om er op een juiste manier mee om te gaan. Vraagstukken met een moreel karakter raken je integriteit. Ze stellen je op de proef bij het bepalen van wat het goede is om te doen in die situatie. Een integere programmamanager loopt er niet voor weg en gaat zeker niet schimmig te werk, maar pakt deze vraagstukken op en adresseert ze.

Ik haak graag aan bij de mooie definitie van integriteit van Wieger van Dalen (2009). Met integriteit bedoelen we dat mensen kritisch nadenken over hun verplichtingen, en op basis van de overdenking hun keuzes maken. Dat mensen zich daarnaar gedragen en dat mensen daarop aanspreekbaar zijn. Integere mensen vallen niet samen met de positie waarin ze zich bevinden, maar kunnen daar kritisch naar kijken, afstand van nemen. Ze staan open voor kritiek, maar er is ook altijd de mogelijkheid voor zelfkritiek. Integriteit betekent dat je ook vanuit een moreel gezichtspunt nadenkt over wat je doet. En je daarnaar gedraagt. Mensen kunnen je morele oordeel aflezen aan je gedrag. Je bent moreel herkenbaar. Deze morele identiteit is altijd potentieel onderwerp van gesprek, maar tegelijkertijd is het een robuust geheel. Je staat open voor een gesprek, maar waait niet met alle winden mee.’

integriteit als programmamanager

Trouw zijn aan jezelf

Integriteit wordt in de ethiek gezien als een deugd, een positieve eigenschap. Vaak is de grens tussen integer en niet-integer handelen ook redelijk duidelijk. Je mag je als agent bijvoorbeeld niet laten betalen om een parkeerbon te verscheuren. Het lastige is echter dat integriteit ook een subjectieve, persoonlijke kant heeft. Wat de een integer vindt, ervaart de ander minder als zodanig, omdat hij er andere waarden en normen op nahoudt of de lat hoger legt. Het begrip integriteit wordt ook wel gekoppeld aan ‘het trouw zijn aan jezelf’. Pieter ter Haar schreef daarover in zijn dichtbundel: ‘Trouw zijn aan jezelf betekent: het te allen tijde vasthouden aan wat jij onder de hoogste waarheid verstaat. Wat iemand ook zegt of doet. Je bent niet bereid tot een compromis waar jij niet mee kunt leven. Integriteit is recht door zee en vastbesloten, in liefde voor jezelf en anderen. Want hoe kun je trouw zijn aan iemand anders, als je niet trouw bent aan jezelf?’

Een integere programmamanager

Zetten we de verschillende definities op een rijtje en vertalen we die naar karakteristieken voor de integere programmamanager, dan zouden wij zeggen dat dit iemand is die o.a.:

  • Eerlijk en oprecht is (geen dubbele of verborgen agenda’s, maar oprecht over zijn motieven).
  • Betrouwbaar is (trouw aan zichzelf en aan beloften en afspraken; voegt de daad bij het woord).
  • Het programmabelang en het organisatiebelang boven zijn eigen belang stelt.
  • Geen misbruik maakt van het gezag, de macht of de positie die hem is toevertrouwd.
  • Zorgvuldig omgaat met persoonlijke of gevoelige informatie die hem verstrekt wordt.
  • Morele vragen herkent wanneer die zich voordoen en deze bespreekbaar maakt.
  • Integer blijft handelen, ook wanneer dit voor hem nadeel, spanning of conflict met zich meebrengt.

Hoewel het lijstje karakteristieken van de integere programmamanager logisch klinkt, is het in praktijk brengen ervan een uitdaging. Programma’s vinden vaak onder flinke druk plaats. Er kunnen krachten spelen die niet of minder integer handelen aanwakkeren en mensen kunnen gevoelig zijn om daaraan toe te geven.

 

Integriteit is een fundamenteel aspect van jouw leiderschap als programmamanager. Het is een van de bouwstenen van het vertrouwen dat broodnodig is om mensen mee te krijgen in het succesvol realiseren van het programma. Het gaat daarbij om onder meer eerlijk en betrouwbaar zijn en trouw zijn aan jezelf en je eigen waarden, maar ook om je te houden aan de integriteitsregels in de organisatie. Integer zijn vraagt dat je het belang van het programma en de organisatie boven je eigen belang stelt, geen misbruik maakt van het gezag, de macht of de positie die je is toevertrouwd en verantwoordelijkheid neemt voor je gedrag. Hoe integer ben jij eigenlijk?

 

Boek Leiderschap van programmamanager

Leiderschap-van-de-programmamanager_3d-1-e1541794806338In het boek Leiderschap van de programmamanager worden veertien thema’s beschreven die in mijn optiek de kern van dat leiderschap vormen. Eén van de thema's is ‘Je integriteit onderhouden’. Integriteit blijkt wereldwijd een van de meest gewaardeerde eigenschappen van leiders te zijn. Van leiders verwachten we dat ze zich netjes gedragen; dat ze eerlijk en betrouwbaar zijn. Bestel het boek.

Neem contact op met

Alle mensen

Neem contact op met

Alle mensen

Blijf op de hoogte

Ontvang de nieuwsbrief.

Vragen?

Je kunt ons mailen of bellen 033 467 77 77

Impact op morgen.