Wat hebben tunnels en bruggen met elkaar gemeen? Op het eerste gezicht zijn de verschillen tussen de objecten groot: een tunnel leidt het verkeer ergens onderdoor, een brug brengt het verkeer er overheen. Bij tunnels spreken we over onderwerpen als tunneltechnische installaties, bij bruggen over retardeertijd. En voor tunnels is sinds begin 2010 een Landelijke Tunnel Regisseur aangesteld om de tunnels in het Nederlandse hoofdwegennet geschikt te maken voor de nieuwe tunnelwetgeving die tunnels veiliger moet maken, terwijl een soortgelijk proces voor bruggen nog in de kinderschoenen staat.
En dat is een opmerkelijk verschil, gezien de vele overeenkomsten die de objecten tunnels en bruggen met elkaar hebben. Beiden zijn de laatste jaren veel in het nieuws wegens de calamiteiten die zich hebben voorgedaan, zoals het ongeluk in de Gotthardtunnel en het ongeval in 2009 op de Ketelbrug waarbij een auto tegen een half geopende brug reed. Tunnels en bruggen zijn cruciale en complexe objecten in het wegennet waarbij incidenten tot grote gevolgen kunnen leiden. Een ontwikkeling die ze daarnaast gemeen hebben is dat de bediening van de objecten steeds meer op afstand wordt gedaan in gecentraliseerde verkeerscentrales om de processen efficiënter te maken. Dit vergt een verandering in de manier van werken.
Verbeteren van tunneltechnische installaties (TTI's)
Voor tunnels is Rijkswaterstaat aan de slag om de tunneltechnische installaties (TTI’s) te verbeteren en daarnaast te standaardiseren. Bruggen en tunnels verschillen te veel van elkaar om de TTI’s één op één over te kunnen nemen. Daarentegen komen de issues aan de organisatorische kant van tunnelveiligheid overeen met de vraagstukken rondom bruggen. De organisatie rond tunnelveiligheid blijkt geen eenvoudige klus. Er moet met vele partijen worden samengewerkt: Rijkswaterstaat, aannemers, bergingsdiensten, brandweer, ambulancediensten en politie. Hier is rondom tunnelveiligheid veel ervaring mee opgedaan.
Voor het verbeteren van de veiligheid rond bruggen kan er veel worden geleerd van de ontwikkelingen rond tunnelveiligheid. Juist de specifieke kennis die is opgebouwd rond de beheerorganisatie, het vormen van werkprocessen rond veiligheid (instandhouding en veiligheidsmanagement) en de planvorming zoals een Veiligheidsbeheerplan, een Calamiteitenbestrijdingsplan en een Meerjarenplan Opleiden, Trainen en Oefenen kunnen van grote waarde zijn. Wij pleiten er dan ook voor om het wiel niet opnieuw uit te vinden, maar om te kijken naar de toepasbaarheid van de ervaringen met tunnelveiligheid op bruggen.
Twynstra Gudde ondersteunt Rijkswaterstaat bij het organiseren van tunnelveiligheid. Meer weten? Kijk op http://www.tg.nl/Tunnelveiligheid.
